Mehmet Avci'den Kaymaz'daki maden projesine tepki: Atatürk'ün adı reklam değildir
Atatürkçü Düşünce Derneği (ADD) Eskişehir Şube Başkanı Mehmet Avci, Sivrihisar ilçesine bağlı Kaymaz Mahallesi'nde planlanan madencilik faaliyetleri hakkında açıklamalarda bulundu. Bir maden şirketinin halkı bilgilendirme toplantısında Mustafa Kemal Atatürk'ün sözlerini kullanmasına tepki gösteren Mehmet Avci, bölge halkının su, toprak, tarım ve çevre konusunda yönelttiği soruların bilimsel verilerle yanıtlanması gerektiğini belirtti.
Mehmet Avci, açıklamasına “Sivrihisar Kaymaz'da Atatürk'ün adını kullanarak madenciliğe meşruiyet aranmasını kınıyoruz” sözleriyle başladı.
Mustafa Kemal Atatürk'ün 1 Kasım 1936 tarihinde Türkiye Büyük Millet Meclisinin V. Dönem 2. Yasama Yılı açılış konuşmasında, “Madenlerimiz bizim başlıca döviz kaynağımız olduğu için de yüksek dikkatinizi celbe değerlidir” dediğini hatırlatan Mehmet Avci, bu sözün Kaymaz'daki halkı bilgilendirme toplantısında bir maden şirketinin reklam ve propaganda malzemesi olarak kullanıldığını savundu.
Atatürk'ün madenciliğe ilişkin sözlerinin yalnızca bir cümleden ibaret olmadığını belirten Mehmet Avci, “Atatürk'ün bu sözünü anlamak için yalnızca bir cümleyi pankarta yazmak yetmez. O sözün arkasındaki millî ekonomi anlayışını, devletçilik ilkesini, sanayileşme hedefini ve doğal kaynakların milletin ekonomik bağımsızlığına hizmet etmesi gerektiği anlayışını da anlamak gerekir” dedi.
Atatürk'ün madenleri yalnızca ticari kazanç sağlayan kaynaklar olarak görmediğini ifade eden Mehmet Avci, madenciliğin Türkiye'nin sanayileşmesine, ekonomik bağımsızlığına ve kalkınmasına hizmet etmesi gerektiğini söyledi. Atatürk'ün aynı konuşmasında sanayi yatırımlarının bulunduğu bölgeye zenginlik ve uygarlık, ülkenin tamamına ise güç kazandırmasına dikkat çektiğini belirtti.
Mehmet Avci, “Dolayısıyla Atatürk'ün bir cümlesini pankarta taşıyıp o cümleyi bugünkü bir projenin toplumsal kabulünü artırmak için kullanmak, Atatürk'ün düşüncesini anlamak değil, Atatürk'ün millet nezdindeki itibarından yararlanarak kamuoyu oluşturma çabasıdır” ifadelerini kullandı.
Kaymaz'da yaşayan vatandaşların çevreyle ilgili kaygılarının dikkate alınması gerektiğini savunan Mehmet Avci, “Kaymaz'da yaşayan yurttaşların su, toprak, tarım, hayvancılık, çevre ve yaşam alanları konusunda kaygıları varsa bu kaygılar Atatürk'ün bir sözüyle bastırılamaz. Bir yurttaşın madencilik projesi hakkında soru sorması, itiraz etmesi, çevresel etkileri sorgulaması veya yaşam alanını savunması kalkınma karşıtlığı değildir” dedi.
Vatandaşların projeler hakkında bilgi istemesinin doğal olduğunu belirten Mehmet Avci, “Tam tersine, Cumhuriyet yurttaşlığı budur: Sormak, sorgulamak, denetlemek ve kamu yararını savunmak” sözlerine yer verdi.
Şirketin Atatürk'ün fotoğrafını ve sözlerini kullanmasının halkın sorularına yanıt vermediğini ileri süren Mehmet Avci, Kaymaz'daki madencilik faaliyetlerine ilişkin açıklanmasını istediği konuları sıraladı.
Mehmet Avci, “Suyun güvenliği nasıl sağlanacaktır? Toprağın ve tarımsal üretimin geleceği nasıl korunacaktır? Atık depolama alanlarının çevresel etkileri nasıl denetlenecektir? Kapasite artışının bölgenin yaşam alanlarına etkisi nedir? Kaymaz halkının kaygıları nasıl ve hangi bilimsel verilerle giderilecektir? Ortaya çıkacak ekonomik değerden bölge halkının ve ülkenin gerçek anlamda ne kadar yararlanacağı şeffaf biçimde açıklanacak mıdır?” sorularını yöneltti.
Bu soruların Atatürk'ün sözlerinin pankartlarda kullanılmasıyla yanıtlanamayacağını belirten Mehmet Avci, Atatürk'ün ekonomik anlayışında millî çıkarların önemli bir yer tuttuğunu söyledi.
Mehmet Avci, “Atatürk'ün madenlere verdiği önem, 'doğal kaynak ne pahasına olursa olsun çıkarılsın' anlayışı değildir. Atatürk'ün ekonomik anlayışının temelinde millî menfaat vardır” dedi.
Atatürk'ün 1922 yılında yer altındaki maden kaynaklarının milletin yararına işletilmesi gerektiği anlayışını ortaya koyduğunu hatırlatan Mehmet Avci, bu sözlerin günümüzde bir şirketin faaliyetlerini destekleyen sloganlara dönüştürülmesini eleştirdi.
Kaymaz'daki tartışmanın yalnızca madencilik yapılıp yapılmamasıyla sınırlı olmadığını ifade eden Mehmet Avci, “Madencilik kimin için yapılacaktır? Kimin yararına olacaktır? Çevresel bedeli kim taşıyacaktır? Su, toprak ve yaşam alanları nasıl korunacaktır? Kamu yararı nasıl güvence altına alınacaktır? Bölge halkının itirazları nasıl değerlendirilecektir?” diye sordu.
Mehmet Avci, Atatürk'ün savunduğu millî ekonomik bağımsızlık anlayışıyla günümüzdeki madencilik uygulamalarının ne ölçüde örtüştüğünün de sorgulanması gerektiğini belirtti.
Şirketin güncel açıklamasına da değinen Mehmet Avci, Kaymaz işletmesinde kapasite artışı, açık maden ocağının genişletilmesi ve çıkarılan madenin işlenmesine yönelik yeni faaliyetlerin planlandığını aktardı. Proje kapsamında başka sahalardan çıkarılması öngörülen milyonlarca ton madenin de Kaymaz'da işlenmesinin gündemde olduğunu söyledi.
Projenin büyüklüğüne dikkat çeken Mehmet Avci, “Böylesine kapsamlı bir projenin karşısına Atatürk'ün bir sözünü koyarak tartışmayı kapatmaya çalışmak yerine bilimsel veriler, şeffaf bilgiler ve halkın gerçek sorularına verilen açık cevaplar ortaya konulmalıdır” ifadelerini kullandı.
Atatürk'ün toplumdaki saygınlığının ticari amaçlarla kullanılmaması gerektiğini savunan Mehmet Avci, “Atatürk'ün adı, şirketlerin toplumsal kabul kampanyalarının üzerinde bir reklam unsuru değildir. Atatürk'ün adı, bir şirketin faaliyetini sorgulanamaz hâle getiren bir kalkan değildir. Atatürk'ün fotoğrafı, Kaymaz halkının sorularının üzerini örtecek bir perde değildir” dedi.
Mehmet Avci, Atatürk'ün sözlerinin çevre, hukuk, kamu yararı ve yaşam alanlarına ilişkin tartışmaları sona erdirmek amacıyla kullanılmasına karşı olduklarını belirterek şirket yetkililerine çağrıda bulundu.
Mehmet Avci, “Şirket yetkililerini ve bu propagandayı hazırlayanları, Atatürk'ün sözlerini bağlamından koparmak yerine Kaymaz halkının sorularına bilimsel, şeffaf ve ikna edici cevaplar vermeye çağırıyoruz” ifadelerini kullandı.
Açıklamasının sonunda Atatürk'ün sözlerinin ve Cumhuriyet değerlerinin ticari propagandaya dönüştürülmesine karşı çıkacaklarını belirten Mehmet Avci, “Biz Atatürk'ün sözlerinin de Cumhuriyet'in değerlerinin de milletimizin Atatürk sevgisinin de ticari propagandaya dönüştürülmesine izin vermeyeceğiz” dedi.
Mehmet Avci, Kaymaz halkının yaşam alanları, suyu, toprağı ve geleceği hakkında yürütülen tartışmalarda bilim, hukuk, kamu yararı ve halkın iradesinin esas alınması gerektiğini belirterek açıklamasını şu sözlerle tamamladı:
“Atatürk'ün adı reklam değildir. Atatürk'ün sözü propaganda malzemesi değildir. Cumhuriyet'in değerleri şirketlerin meşruiyet aracı değildir. Kaymaz halkı yalnız değildir. Kamu yararını, hukuku, bilimi ve Cumhuriyetimizin temel değerlerini savunmaya devam edeceğiz. Yüce Türk milletine saygılarımızla.”