Otomotivde rakamlar değişti: Yerli otomobillerin payı yükseldi

Otomotiv Sanayii Derneği (OSD), ocak-eylül dönemine ilişkin üretim, ihracat ve satış verilerini açıkladı. Türkiye'de toplam otomotiv üretimi, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 6 azalarak 971 bin 159 adet oldu. Otomobil üretimi ise yüzde 17 düşüşle 528 bin 366 adede geriledi. Traktörlerin de dahil edildiği toplam üretim 986 bin 584 adet olarak kaydedildi.

Otomobil üretimindeki gerilemeye rağmen ticari araçlarda artış yaşandı. Yılın ilk dokuz ayında ticari araç üretimi yüzde 12, hafif ticari araç üretimi yüzde 13, ağır ticari araç üretimi ise yüzde 7 yükseldi.

Otomotiv fabrikalarının üretim kapasitesini kullanma oranı yüzde 61 oldu. Bu oran hafif araçlarda yüzde 62, kamyonlarda yüzde 59, otobüs ve midibüslerde yüzde 67, traktörlerde ise yüzde 27 olarak gerçekleşti.

İhracatta da araç sayısı ile elde edilen gelir arasında farklı bir tablo ortaya çıktı. Ocak-eylül döneminde otomotiv ihracatı adet olarak yüzde 11 azalarak 685 bin 671'e düştü. Otomobil ihracatı yüzde 27 gerilerken ticari araç ihracatı yüzde 11 arttı. Traktör ihracatı ise yüzde 13 yükselerek 9 bin 381 adede ulaştı.

İhraç edilen araç sayısındaki düşüşe rağmen otomotiv sektörünün toplam ihracat geliri yüzde 3 artışla 31,1 milyar dolara çıktı. Sektör, Türkiye'nin toplam sektörel ihracatında yüzde 17 payla ilk sıradaki yerini korudu. Otomobil ihracatından elde edilen gelir yüzde 8 azalarak 7,8 milyar dolar olurken, ana sanayi ihracatı yüzde 2,2, parça ve malzeme üreten tedarik sanayisinin ihracatı yüzde 3,7 arttı.

Türkiye'deki otomotiv pazarında ise satışlar geriledi. İlk dokuz ayda toplam araç satışları yüzde 13 azalarak 832 bin 521 adede düştü. Otomobil satışları da yüzde 15 gerilemeyle 627 bin 977 adet olarak kaydedildi.

İthal otomobil satışları yüzde 23 azalırken yerli otomobil satışları yüzde 2 arttı. Otomobil pazarında yerli araçların payı yaklaşık yüzde 36, ithal araçların payı ise yüzde 65 oldu.

Hafif ticari araç satışları yüzde 5, ithal hafif ticari araç satışları yüzde 9 geriledi. Buna karşılık yerli hafif ticari araç satışları yüzde 11 yükseldi. Bu grupta yerli araçların payı yüzde 24, ithal araçların payı yüzde 76 olarak açıklandı. Ağır ticari araç pazarı da yüzde 7 küçüldü.

Toplam otomotiv pazarında yerli üretimin payı, geçen yılın aynı dönemindeki yüzde 29 seviyesinden yüzde 34'e yükseldi. Ancak bu oran, 2020 yılında ulaşılan yüzde 46 seviyesinin altında kaldı.

OSD Başkanı Cengiz Eroldu, yeni araç modellerinin üretim ve ihracat rakamlarına olumlu yansımasını beklediklerini belirtti. Hyundai'nin ağustos ayında üretimine başladığı Ioniq 3 modeli ile Oyak Renault ve Tofaş'ın yılın son üç ayında üretime alacağı yeni modellerin sektörü destekleyeceğini ifade etti.

Cengiz Eroldu, otomotiv sektöründe yapılan yatırımların sonuçlarının önümüzdeki aylarda ve gelecek yıl daha belirgin hale geleceğini belirterek mevcut üretim rakamlarını karamsar değerlendirmediklerini söyledi.

İç pazardaki daralmaya da değinen Cengiz Eroldu, fiilen yüzde 75 ile yüzde 80 aralığına yükselen Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) oranları ve araç alımında kullanılan kredilerin koşullarının satışları etkilediğini bildirdi.

Cengiz Eroldu, nüfusa bağlı araç ihtiyacının pazardaki daralmanın daha fazla büyümesini sınırlayabileceğini, yeni modellerin satışa sunulmasıyla yerli üretim araçların pazar payının artmasını beklediklerini kaydetti.