Anayasa Mahkemesinden süresiz nafaka kararı

Anayasa Mahkemesi, boşanmanın ardından verilen yoksulluk nafakasına ilişkin önemli bir karara imza attı. Türk Medeni Kanunu’nun 175. maddesinde yer alan ve nafakanın “süresiz olarak” istenebilmesine imkan veren ifade Anayasa’ya aykırı bulunarak iptal edildi. 4 Haziran 2026 tarihinde verilen karar, 30 Eylül 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlandı. İptal hükmü ise hemen uygulanmayacak ve dokuz ay sonra yürürlüğe girecek. (Kamudanhaber)

Süreç, Antalya 12. Aile Mahkemesinin baktığı bir boşanma davasıyla başladı. Mahkeme, Türk Medeni Kanunu’nun 175. maddesinde bulunan düzenlemenin Anayasa’ya aykırı olduğu gerekçesiyle Anayasa Mahkemesine başvurdu. Mevcut düzenlemeye göre boşanma nedeniyle yoksulluğa düşecek ve kusuru diğer taraftan daha ağır olmayan kişi, diğer eşten mali gücü oranında süresiz nafaka isteyebiliyordu.

Anayasa Mahkemesi yaptığı değerlendirmede, mevcut sistemde nafakanın süresinin belirlenmesi konusunda hakime açık bir yetki verilmediğine dikkat çekti. Mahkeme, nafakanın belirli bir süreyle sınırlandırılmasına imkan tanımayan düzenlemenin tarafların hakları arasında kurulması gereken dengeyi zorlaştırdığı sonucuna vardı.

Kararda, yoksulluk nafakasının kişilerin maddi ve manevi varlığının korunması ve geliştirilmesi hakkıyla bağlantısı da değerlendirildi. Nafakanın herhangi bir süre sınırı bulunmadan devam edebilmesinin her durumda zorunlu hale gelmesinin tarafların hakları arasındaki dengeyi bozabileceği belirtildi.

Bu değerlendirmelerin ardından Türk Medeni Kanunu’nun 175. maddesinin birinci fıkrasında bulunan “süresiz olarak” ifadesi iptal edildi. Ancak karar, yoksulluk nafakasının tamamen ortadan kaldırılması anlamına gelmiyor. İptal edilen bölüm, nafakanın süresiz olarak talep edilmesine ilişkin ifadeyi kapsıyor. (CNBC-e)

Anayasa Mahkemesi, iptal kararının hemen yürürlüğe girmesi halinde oluşabilecek hukuki boşluğu da değerlendirdi. Bu boşluğun kamu yararını olumsuz etkileyebileceği gerekçesiyle iptal hükmünün Resmî Gazete’de yayımlanmasından dokuz ay sonra yürürlüğe girmesine karar verildi. Buna göre 30 Eylül 2026 tarihinde yayımlanan kararın iptal hükmü 30 Haziran 2027 tarihinde yürürlüğe girecek. (CNBC-e)

Dokuz aylık süre boyunca mevcut hükmün iptal edilen bölümüne ilişkin yürürlük devam edecek. Bu sürenin sonunda ise “süresiz olarak” ifadesi kanun metninden çıkmış olacak. Yoksulluk nafakasının süresine ilişkin sistemin nasıl düzenleneceği, bu süreçte yapılacak yeni yasal düzenlemeye göre şekillenecek.