Yüz yüze eğitim azalacak mı: Türkiye’de online eğitim 10 yılda katlandı

Türkiye’de eğitim alışkanlıkları hızla değişiyor. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre çevrimiçi eğitim faaliyetlerine katılanların oranındaki yükseliş dikkat çekici seviyeye ulaştı. 2017 yılında yüzde 6,5 olan oran, 2026 yılında yüzde 22,9’a yükseldi. Telefon, tablet ve bilgisayar kullanımının yaygınlaşmasıyla eğitimde internetin payı büyürken, rakamlar yüz yüze eğitimin geleceğine ilişkin tartışmaları da beraberinde getiriyor.

Son 10 yıllık verilere bakıldığında Türkiye’de çevrimiçi öğrenmenin sınırlı bir kesimin kullandığı yöntem olmaktan çıkarak daha geniş bir alana yayıldığı görülüyor.

2017 yılında çevrimiçi eğitim alanların oranı yüzde 6,5 seviyesindeydi. 2026 yılında bu oran yüzde 22,9’a ulaştı.

Buna göre Türkiye’de son üç ay içerisinde eğitim, mesleki veya kişisel amaçlarla çevrimiçi öğrenme faaliyetlerine katılanların oranı her dört kişiden birine yaklaşmış durumda.

İnternet kullanımı yüzde 92,3'e ulaştı

Çevrimiçi eğitimin yaygınlaşmasıyla birlikte Türkiye’de internet kullanımındaki artış da dikkat çekiyor.

16-74 yaş grubundaki kişiler arasında internet kullanım oranı yüzde 92,3’e ulaştı. Bu oran bir önceki yıla göre 1,4 puan yükseldi.

Telefon, tablet ve bilgisayar gibi internete bağlanabilen cihazların günlük yaşamda daha fazla kullanılması, dijital içeriklere ulaşmayı da kolaylaştırdı.

İnternet bağlantısının bulunduğu hemen her noktadan eğitim içeriklerine ulaşılabilmesi, derslerin ve farklı eğitim programlarının yalnızca sınıf ortamında yapılması zorunluluğunu azaltan gelişmelerden biri oldu.

Pandemi online eğitimi hızlandırdı

Çevrimiçi eğitimin yaygınlaşmasındaki önemli dönemlerden biri COVID-19 pandemisi oldu.

Pandemi sırasında yüz yüze eğitimin aksamasıyla birlikte öğrencilerden çalışanlara kadar geniş bir kesim çevrimiçi eğitim sistemlerini kullanmaya başladı.

Bu dönemde yaygınlaşan görüntülü dersler, çevrimiçi kurslar ve dijital eğitim materyalleri sonraki yıllarda da kullanılmaya devam etti.

2017 ile 2026 arasındaki rakamlar, çevrimiçi öğrenmenin pandemi sonrasında da devam ettiğini ortaya koydu.

Kadınlarda oran yüzde 23,5

TÜİK verilerine göre çevrimiçi öğrenmeye katılımda kadınlar ile erkekler arasındaki fark oldukça sınırlı.

Eğitim, mesleki veya kişisel amaçlarla çevrimiçi öğrenme faaliyetlerine katılım oranı kadınlarda yüzde 23,5 olarak kaydedildi.

Erkeklerde ise aynı oran yüzde 22,4 oldu.

Toplam oran yüzde 22,9 seviyesine ulaşırken, böylece Türkiye’de çevrimiçi öğrenme faaliyetlerine katılanların oranı yüzde 25 sınırına yaklaştı.

Online kurslara katılım da arttı

Değişim yalnızca internet üzerinden eğitim materyallerinin kullanılmasında görülmedi. Resmi çevrimiçi kurslara katılım oranında da yükseliş yaşandı.

2017 yılında çevrimiçi resmi kurslara katılan bireylerin oranı yüzde 2,5 seviyesindeydi.

2026 yılında bu oran yüzde 7,9’a yükseldi.

Kadınların yüzde 7,8’i çevrimiçi resmi kurslara katılırken erkeklerde oran yüzde 8,1 olarak kayıtlara geçti.

Eğitim materyallerinde büyük değişim

Standart kursların dışında internet üzerinden öğrenme materyallerini kullananların oranındaki artış da dikkat çekti.

2017 yılında bu yöntemle çevrimiçi öğrenme gerçekleştirenlerin oranı yüzde 4,4 seviyesindeydi. Aradan geçen 10 yıllık dönemde oran yüzde 16,6’ya yükseldi.

Kadınlarda çevrimiçi öğrenme materyallerinden yararlanma oranı yüzde 17,3 olurken erkeklerde yüzde 16,1 olarak gerçekleşti.

Böylece çevrimiçi öğrenmedeki büyüme yalnızca belirli bir kursa kayıt yaptırmakla sınırlı kalmadı. İnsanların farklı dijital materyalleri kullanarak kendi başlarına öğrenmeye yönelmesi de rakamlara yansıdı.

Görüntülü ve sesli eğitim araçları yaygınlaştı

Öğrenci ve eğitimcilerin internet üzerinden doğrudan iletişim kurmasını sağlayan sistemlerin kullanımında da artış yaşandı.

Eğitimciler veya öğrencilerle doğrudan iletişim kurmak amacıyla ses veya video tabanlı çevrimiçi araçları kullananların oranı 2017 yılında yüzde 3,1 seviyesindeydi.

2026 yılında bu oran yüzde 11,5’e çıktı.

Kadınlarda kullanım oranı yüzde 12,5 olarak kaydedilirken erkeklerde yüzde 10,6 seviyesinde gerçekleşti.

Yüz yüze eğitim azalacak mı

TÜİK verileri çevrimiçi öğrenmenin son 10 yılda önemli ölçüde büyüdüğünü gösterirken, rakamlar tek başına yüz yüze eğitimin ortadan kalkacağı veya azalacağı anlamına gelmiyor.

Ancak eğitimde kullanılan yöntemlerin çeşitlendiği açık şekilde görülüyor. 2017 yılında yüzde 6,5 olan çevrimiçi öğrenme oranının 2026 yılında yüzde 22,9’a ulaşması, internet üzerinden eğitimin daha geniş bir kesimin günlük hayatına girdiğini ortaya koyuyor.

Resmi online kurslardan eğitim videolarına, dijital materyallerden öğretmen ve öğrencilerin görüntülü görüşmesine kadar farklı yöntemlerde yükseliş yaşanması da bu değişimin tek bir alanla sınırlı olmadığını gösteriyor.

Türkiye’de internet kullanımının yüzde 92,3’e ulaşması da çevrimiçi eğitim sistemlerinin ulaşabileceği kesimin büyüdüğünü ortaya koyuyor.

2017 yılında yaklaşık her 15 kişiden biri çevrimiçi öğrenme faaliyetlerine katılırken, 2026 yılında oran her dört kişiden birine yaklaşmış durumda.